Italië is het land met de meeste inheemse druivensoorten ter wereld — meer dan 500 — en produceert meer wijn dan welk ander land ook. Van de krachtige Barolo in het noorden tot de frisse Vermentino aan de zuidelijke kusten: italiaanse wijn is enorm divers en voor elk budget te vinden. In dit artikel lees je welke Italiaanse wijnen je echt moet kennen en wat ze bijzonder maakt.
Waarom is Italiaanse wijn zo bijzonder?
Italië heeft geen dominante druivensoort zoals Frankrijk met Cabernet Sauvignon of Chardonnay. In plaats daarvan heeft elk gebied zijn eigen inheemse druiven, eigen wijnstijl en eigen keuken — en die drie horen bij elkaar. Italiaanse wijn is niet gemaakt om op zichzelf gedronken te worden, maar bij het eten. Dat maakt Italiaanse wijn wat zuurder, wat droger en wat karaktervoller dan wijnen uit de Nieuwe Wereld. En precies dat maakt ze zo aantrekkelijk.
De bekendste Italiaanse rode wijnen
Barolo — de koning van de Italiaanse wijn
Barolo komt uit de Piemonte-regio in noordwest-Italië en wordt gemaakt van de Nebbiolo-druif. Het is een van de meest gerespecteerde wijnen ter wereld: tanninrijk, zuurvol en complex, met aroma's van kers, rozen, teer en tabak. Barolo heeft minimaal 3 jaar rijping nodig voor hij uitkomt — en de beste exemplaren kunnen tientallen jaren bewaard worden. Verwacht een prijs van €25 tot ver boven de €100 voor topproducenten.
Chianti — Toscaans icoon
Chianti is de bekendste Italiaanse wijn buiten Italië en komt uit Toscane. Hij wordt gemaakt van Sangiovese — een druif met hoge zuurgraad, middelzware tannine en smaken van kers, pruim en kruiden. Chianti Classico, uit het historische kerngebied tussen Florence en Siena, is de beste variant. Een goede Chianti Classico koop je al voor €15 tot €25 en past uitstekend bij pasta met tomatensaus, pizza en gegrild vlees.
Amarone della Valpolicella
Amarone is een bijzondere wijn uit de Veneto-regio, gemaakt van gedroogde druiven. Na de oogst worden de druiven op rekken gelegd om maanden te drogen — daarbij concentreren de suikers en aroma's. Het resultaat is een volle, rijke rode wijn met 15 tot 17% alcohol, smaken van gedroogd fruit, chocolade en specerijen. Amarone is een feestwijn voor bijzondere gelegenheden, met prijzen vanaf €30.
Brunello di Montalcino
Brunello is de grote broer van Chianti — ook gemaakt van Sangiovese, maar dan in de strengste en meest geconcentreerde vorm. De wijn rijpt minimaal 5 jaar voor hij uitkomt en kan decennia lang bewaard worden. Brunello di Montalcino behoort tot de absolute wereldtop en kost al snel €50 tot €150 of meer.
De bekendste Italiaanse witte wijnen
Pinot Grigio
Pinot Grigio is de meest gedronken Italiaanse witte wijn ter wereld. De beste versies komen uit Alto Adige en Friuli in het noorden van Italië — fris, mineraal en aromatisch. De massaproductie-versies uit de supermarkt zijn vaak neutraal en waterig. Kies voor een DOC-versie uit Alto Adige voor een echte smaakervaring, vanaf circa €12.
Soave
Soave komt uit de Veneto-regio en wordt gemaakt van de Garganega-druif. Een goede Soave Classico is fris en mineraal, met aroma's van amandel, witte bloemen en citrus. Het is een ideale wijn bij visgerechten en lichte pasta's. Soave is nog relatief onbekend buiten Italië, wat het een uitstekende prijs-kwaliteitsverhouding geeft — goede flessen al vanaf €10.
Vermentino
Vermentino is de witte wijn van de Italiaanse kusten — Sardinië, Ligurië en Toscane. Fris, kruidig en licht zilt, met aroma's van citroen, groene appel en mediterrane kruiden. Perfect bij gegrilde vis en zeevruchten. Een heerlijke zomerwijn die nog te weinig mensen kennen.
De belangrijkste Italiaanse wijnregio's
- Piemonte — Barolo, Barbaresco, Barbera d'Asti
- Toscane — Chianti, Brunello di Montalcino, Bolgheri (Super Tuscans)
- Veneto — Amarone, Soave, Prosecco, Valpolicella
- Alto Adige / Trentino — Pinot Grigio, Gewürztraminer, Pinot Noir
- Sicilië — Nero d'Avola, Etna Rosso, Marsala
- Sardinië — Vermentino, Cannonau (Grenache)
Vuistregel: Koop Italiaanse wijn altijd bij een gerecht in je hoofd. De Italianen drinken wijn nooit zonder eten — en terecht.
Meest gestelde vragen over Italiaanse wijn
Wat zijn Super Tuscans?
Super Tuscans zijn Toscaanse wijnen die buiten de traditionele DOC-regels vallen, omdat ze druivensoorten gebruiken die officieel niet zijn toegestaan — zoals Cabernet Sauvignon of Merlot. In de jaren zeventig en tachtig begonnen ambitieuze wijnmakers te experimenteren, met wijnen als Sassicaia en Tignanello als resultaat. Die wijnen waren zo goed dat ze een eigen categorie kregen: IGT Toscana. Vandaag de dag behoren Super Tuscans tot de meest gerespecteerde en duurste wijnen van Italië.
Wat is het verschil tussen DOC en DOCG in Italië?
DOC (Denominazione di Origine Controllata) en DOCG (Denominazione di Origine Controllata e Garantita) zijn de twee hoogste kwaliteitsklassen van Italië. DOCG is strenger: de wijn moet worden goedgekeurd door een proefpanel voor hij gebotteld mag worden. Barolo, Brunello en Chianti Classico zijn DOCG — de absolute top van de Italiaanse wijnpiramide.
Welke Italiaanse wijn is goed voor beginners?
Begin met een toegankelijke Chianti of Barbera d'Asti voor rood — zacht, fruitig en niet te tanninrijk. Voor wit is Pinot Grigio uit Alto Adige of een frisse Soave een uitstekende keuze. Beide zijn makkelijk te drinken, niet te duur en geven een goede eerste indruk van wat Italië te bieden heeft.